Neogotycka perła wśród baroku – Kaplica w Starej Przysiece Drugiej

Podróżując po powiecie kościańskim, warto zboczyć z utartych szlaków i odwiedzić Starą Przysiekę Drugą. To niewielka miejscowość w gminie Śmigiel, która kryje w sobie niezwykły zespół dworsko-parkowy. Choć centralnym punktem majątku jest późnobarokowy dwór, naszą uwagę dzisiaj przykuwa obiekt mniejszy, lecz niezwykle malowniczy i pełen historycznej zadumy – kaplica grobowa rodziny Potworowskich.

Historia zapisana w murach

Kaplica w Starej Przysiece Drugiej nie jest typowym wiejskim kościółkiem. To mauzoleum, które powstało z potrzeby serca i pamięci. Została wzniesiona w 1864 roku, krótko po śmierci ówczesnego dziedzica majątku – Romana Potworowskiego.

Rodzina Potworowskich herbu Dębno, która nabyła te dobra w 1820 roku, odcisnęła silne piętno na historii wsi. To właśnie dla upamiętnienia zmarłego Romana zdecydowano się na budowę tego obiektu. Warto dodać, że majątek pozostawał w rękach Potworowskich przez znaczną część XIX wieku, aż do 1882 roku, kiedy to przeszedł w posiadanie rodziny Kurnatowskich.

Architektoniczny kontrast

To, co najbardziej uderza przyjezdnych, to wyraźny kontrast stylistyczny w obrębie jednego zespołu dworskiego. Podczas gdy główny dwór reprezentuje styl późnobarokowy (z końca XVIII wieku), kaplica jest dumnym przedstawicielem neogotyku.

Architekci z II połowy XIX wieku chętnie sięgali po formy gotyckie, kojarzone z duchowością i powagą, co idealnie pasowało do funkcji grobowej budynku. Nad wejściem do kaplicy do dziś czuwa kamienny świadek historii – herb Dębno, należący do fundatorów, rodziny Potworowskich. Ten detal to nie tylko ozdoba, ale swoisty „podpis” właścicieli, przypominający o dawnej świetności rodu.

Otoczenie pełne zieleni

Kaplica nie stoi w próżni. Jest integralną częścią zabytkowego parku krajobrazowego o powierzchni ponad 5 hektarów, który został założony jeszcze w XVIII wieku. Spacerując dawnymi alejami, można dostrzec, jak neogotycka bryła kaplicy (oraz jednej z oficyn, również przebudowanej w tym stylu) współgra z otaczającą przyrodą.

W skład całego zespołu wchodzą również:

• Dwór – serce majątku,

• Oficyny,

• Dom odźwiernego z ciekawym portykiem kolumnowym.

Dlaczego warto tu przyjechać?

Stara Przysieka Druga to doskonały przykład wielkopolskiego dziedzictwa ziemiańskiego. Kaplica Potworowskich jest świadectwem XIX-wiecznej mody architektonicznej, ale przede wszystkim pamiątką po ludziach, którzy tworzyli historię tego regionu. Choć czas płynie nieubłaganie, neogotyckie mury wciąż stoją, opowiadając historię Romana Potworowskiego i jego rodziny.

Zapraszamy do odkrywania Wielkopolski – regionu, gdzie każda wieś ma swoją historię!