Pałac w Śródce – klasycystyczna rezydencja wśród pól i jezior Sierakowskiego Parku Krajobrazowego

Lokalizacja

Pałac w Śródce położony jest w miejscowości Śródka, w gminie Chrzypsko Wielkie, w powiecie międzychodzkim, w zachodniej części województwa wielkopolskiego.
Leży na skraju Sierakowskiego Parku Krajobrazowego, w malowniczym otoczeniu pól, lasów i jezior, charakterystycznych dla Pojezierza Międzychodzko-Sierakowskiego.
W bezpośrednim sąsiedztwie rezydencji znajduje się dawny park i staw, które tworzą harmonijną kompozycję krajobrazową.

Historia

Pierwsze wzmianki o wsi Śródka pochodzą z XVIII wieku, jednak obecny pałac wzniesiono w drugiej połowie XIX wieku.
Rezydencja stanowiła siedzibę właścicieli miejscowego majątku ziemskiego, który obejmował rozległe pola uprawne i zabudowania folwarczne.
W okresie międzywojennym obiekt był własnością polskich rodzin ziemiańskich, a po 1945 roku – podobnie jak wiele majątków w regionie – został upaństwowiony i przekazany w zarząd Państwowemu Gospodarstwu Rolnemu (PGR).

W czasach PRL w pałacu mieściły się biura i mieszkania pracowników folwarku. Niestety, brak konserwacji i przebudowy gospodarcze doprowadziły do częściowej degradacji zabytku.

Architektura

Pałac w Śródce to budynek murowany, parterowy z użytkowym poddaszem, wzniesiony w stylu klasycystycznym.
Cechy charakterystyczne:

• symetryczna elewacja frontowa z centralnym ryzalitem i trójkątnym przyczółkiem,

• gzymsy i boniowania w tynku,

• dwuspadowy dach kryty dachówką ceramiczną,

• duże prostokątne okna z obramieniami w stylu neorenesansowym.

Od strony ogrodu znajdował się niegdyś taras z widokiem na staw i park krajobrazowy. Wnętrze miało klasyczny układ dwutraktowy z sienią przelotową i salą reprezentacyjną.

Park i otoczenie

Zespół pałacowy otacza park krajobrazowy o powierzchni ok. 3 ha, z zachowanym starodrzewem – dębami, lipami i kasztanowcami.
W jego centralnej części znajduje się staw z wyspą, będący integralnym elementem kompozycji krajobrazowej.
Dawniej do pałacu prowadziła aleja dojazdowa, obsadzona lipami, łącząca rezydencję z folwarkiem i drogą główną.

Współczesność

Obecnie pałac w Śródce znajduje się w rękach prywatnych i stopniowo odzyskuje dawny charakter.
Zachował oryginalną bryłę i układ przestrzenny, choć część detali architektonicznych uległa zniszczeniu.
Obiekt wpisany jest do ewidencji zabytków gminy Chrzypsko Wielkie i stanowi ważny element dziedzictwa kulturowego regionu międzychodzkiego.

Pałac wraz z parkiem tworzy malowniczy zespół, będący przykładem XIX-wiecznej architektury rezydencjonalnej zachodniej Wielkopolski.